• Home
  • /
  • Blog
  • /
  • Alles wat je moet weten over KPI’s (met voorbeelden)

Alles wat je moet weten over KPI’s (met voorbeelden)

Laatst bewerkt:  juni 11, 2024  |    Gepubliceerd: maart 1, 2024

Als het gaat om het meten van de prestaties van een bedrijf, zijn KPI’s (Key Performance Indicators) van onschatbare waarde. Maar wat is een KPI nu precies? Hoe worden ze gebruikt en waarom zijn ze zo belangrijk? In dit artikel duiken we dieper in op de betekenis en toepassing van KPI’s, met talloze voorbeelden om je te helpen ze beter te begrijpen.

Wat zijn KPI’s?

Om te beginnen gaan we eerst even duidelijk uitleggen wat KPI’s nu precies zijn, en het belang ervan.

1. Definitie KPI

KPI, oftewel een Key Performance Indicator, is een meetbare waarde die gebruikt wordt om de prestaties van een bedrijf, afdeling, team of individu te evalueren. KPI’s geven inzicht in de mate waarin doelstellingen worden behaald en helpen bij het nemen van beslissingen op basis van feitelijke gegevens. KPI’s kunnen financiële, operationele, klantgerichte of personeelsgerichte aspecten meten, afhankelijk van de specifieke doelen van een organisatie.

2. Het belang van KPI’s

Het gebruik van KPI’s biedt talloze voordelen voor een organisatie. Ten eerste helpen ze bij het meten van de bedrijfsprestaties en het identificeren van sterke en zwakke punten. Door de voortgang te volgen en prestaties te vergelijken met vooraf gestelde doelen (benchmarks), kunnen bedrijven tijdig bijsturen en verbeteringen doorvoeren.

Daarnaast motiveren KPI’s medewerkers doordat ze duidelijkheid verschaffen over wat er van hen wordt verwacht en hoe hun prestaties worden beoordeeld. Ook zorgen KPI’s voor een gemeenschappelijk begrip binnen een organisatie en stimuleren ze een cultuur van verantwoordelijkheid en transparantie.

3. Categorieën van KPI’s

KPI’s kunnen in verschillende categorieën worden onderverdeeld, afhankelijk van het specifieke aspect dat ze meten. Hieronder kan je enkele veelvoorkomende categorieën van KPI’s terugvinden.

  • Financiële KPI’s: Deze meten de financiële gezondheid en prestaties van een bedrijf, zoals winstgevendheid, omzetgroei en liquiditeit.
  • Klantgerichte KPI’s: Deze meten de tevredenheid en loyaliteit van klanten, zoals klanttevredenheidsscores, retentiepercentages en gemiddelde orderwaarde.
  • Operationele KPI’s: Deze meten de efficiëntie en effectiviteit van operationele processen, zoals doorlooptijden, productiviteit en kwaliteitsniveaus.
  • Personeelsgerichte KPI’s: Deze meten de prestaties en betrokkenheid van medewerkers, zoals verloopcijfers, productiviteit per werknemer en medewerkerstevredenheid.

Voorbeelden van KPI’s

Hieronder worden enkele duidelijke voorbeelden uitgewerkt van veelvoorkomende KPI’s.

1. Financiële KPI’s

Financiële KPI’s zijn essentieel om de financiële gezondheid van een bedrijf te meten. Enkele voorbeelden van financiële KPI’s richten zich op winstgevendheid, cashflow en omzetgroei.

  • Brutowinstmarge: De verhouding tussen de brutowinst en de omzet, die de winstgevendheid van een bedrijf weergeeft.
  • Omzetgroei: De procentuele verandering in de omzet ten opzichte van een bepaalde periode, die de groei van het bedrijf aangeeft.
  • Liquiditeitsratio: De verhouding tussen de kortlopende activa en de kortlopende verplichtingen, die aangeeft of een bedrijf in staat is om aan zijn betalingsverplichtingen te voldoen.
2. Klantgerichte KPI’s

Klantgerichte KPI’s zijn gericht op het meten van de tevredenheid en loyaliteit van klanten. Enkele voorbeelden van klantgerichte KPI’s focussen zich op klantretentie, klanttevredenheidsscores en de net promoter score.

  • Net Promoter Score (NPS): Een meting van de bereidheid van klanten om een bedrijf aan te bevelen aan anderen.
  • Klanttevredenheidsscore: Een meting van de tevredenheid van klanten over de producten, diensten of het algemene merk, het geeft dus aan hoe goed een bedrijf voldoet aan de verwachtingen van klanten.
  • Retentiepercentage: Het percentage klanten dat terugkeert en opnieuw aankopen doet, wat dus de klantloyaliteit en het vermogen van een bedrijf om klanten aan zich te binden weergeeft.
3. Operationele KPI’s

Operationele KPI’s meten de efficiëntie en effectiviteit van operationele processen binnen een organisatie. Enkele voorbeelden van deze KPI’s zijn:

  • Doorlooptijd: De tijd die nodig is om een product of dienst te leveren, dit geeft de efficiëntie van operationele processen weer.
  • Eerste-keer-goed-percentage: Het percentage producten of diensten dat in één keer goed wordt geleverd, dit geeft de kwaliteit en effectiviteit van operationele processen weer.
  • Productiviteit: De verhouding tussen de output en de input van een proces, dit geeft de efficiëntie en effectiviteit van operationele activiteiten weer.
4. Personeelsgerichte KPI’s

Personeelsgerichte KPI’s meten de prestaties en betrokkenheid van medewerkers binnen een organisatie. Enkele voorbeelden van deze personeelsgerichte KPI’s zijn:

  • Verlooppercentage: Het percentage medewerkers dat een organisatie verlaat, wat de tevredenheid en betrokkenheid van medewerkers weergeeft.
  • Productiviteit per werknemer: De output die een medewerker genereert in verhouding tot zijn of haar input, wat de individuele prestaties en efficiëntie van medewerkers aangeeft.
  • Medewerkerstevredenheidsscore: Een meting van de tevredenheid en betrokkenheid van medewerkers, die aangeeft hoe goed een organisatie voldoet aan de behoeften en verwachtingen van medewerkers.

Als je uiteindelijk je KPI’s zorgvuldig hebt gekozen kan je al je KPI’s samenvoegen in een soort “KPI boom” om zo een duidelijk overzicht te hebben.

Het creëren van effectieve KPI’s

Het creëren van effectieve KPI’s (een smart kpi), is essentieel om de gewenste resultaten te behalen. Hier zijn enkele stappen die je kunt volgen bij het opstellen van KPI’s:

1. Het SMART-principe

Het SMART-principe is een handige richtlijn bij het formuleren van KPI’s. SMART staat voor:

  • Specifiek: Zorg ervoor dat de KPI duidelijk en specifiek is, zodat er geen ruimte is voor interpretatie.
  • Meetbaar: Zorg ervoor dat de KPI meetbaar is met behulp van concrete gegevens en statistieken.
  • Acceptabel: Zorg ervoor dat de KPI aanvaardbaar is voor de betrokken partijen en haalbaar is binnen de gestelde tijd en middelen.
  • Realiseerbaar: Zorg ervoor dat de KPI realistisch is en haalbaar binnen de context van de organisatie.
  • Tijdgebonden: Zorg ervoor dat de KPI een specifieke tijdslimiet heeft, zodat de voortgang kan worden gemeten.
2. Het bepalen van meetbare doelen

Het is belangrijk om meetbare doelen te stellen bij het formuleren van key performance indicators. Dit betekent dat de kpi’s gebaseerd moeten zijn op objectieve gegevens en statistieken, zodat de voortgang objectief kan worden gemeten. Het stellen van meetbare doelen helpt ook bij het bepalen van de benodigde acties en middelen om de gewenste resultaten te behalen.

3. Het monitoren en bijstellen van KPI’s

KPI’s moeten regelmatig worden gemonitord om de voortgang te meten en eventuele afwijkingen te identificeren. Door KPI’s regelmatig te evalueren, kunnen organisaties tijdig bijsturen en verbeteringen doorvoeren. Het is ook belangrijk om KPI’s periodiek te herzien en bij te stellen om ervoor te zorgen dat ze nog steeds relevant en haalbaar zijn.

De voordelen van KPI’s

Het gebruik van key performance indicators (KPI’s) biedt talloze voordelen voor een organisatie. Hier zijn enkele belangrijke voordelen:

1. Het meten van de bedrijfsprestaties

Key performance indicators stellen organisaties in staat om hun prestaties objectief te meten en te vergelijken met vooraf gestelde doelen of benchmarks. Dit geeft inzicht in de sterke en zwakke punten van een organisatie en helpt bij het identificeren van verbeterpunten.

2. Het identificeren van verbeterpunten

Door de voortgang te meten en KPI’s regelmatig te evalueren, kunnen organisaties tijdig verbeteringen doorvoeren en bijsturen. Dit stelt hen in staat om efficiëntie en effectiviteit te vergroten en hun concurrentiepositie te versterken.

3. Het motiveren van medewerkers

Het gebruik van KPI’s helpt medewerkers om hun prestaties te meten en doelen te stellen. Dit zorgt voor duidelijkheid en transparantie, en stimuleert medewerkers om zich in te zetten en bij te dragen aan de organisatiedoelen.

De beperkingen van KPI’s

Hoewel key performance indicators waardevol zijn, hebben ze ook beperkingen waar organisaties zich bewust van moeten zijn. Hier zijn enkele belangrijke beperkingen:

1. Het risico van tunnelvisie

Het gebruik van KPI’s kan leiden tot tunnelvisie, waarbij organisaties zich te veel richten op het behalen van KPI’s ten koste van andere belangrijke aspecten. Het is belangrijk om een gebalanceerde benadering te behouden en rekening te houden met bredere organisatiedoelen.

2. Het belang van context

KPI’s moeten altijd worden geïnterpreteerd binnen de juiste context. Ze kunnen beïnvloed worden door externe factoren en dienen daarom geanalyseerd te worden in combinatie met andere relevante gegevens en informatie.

3. Het vermijden van manipulatie

Het is cruciaal om KPI’s op een eerlijke en transparante wijze te meten en te rapporteren om manipulatie te voorkomen. Organisaties moeten waarborgen dat de gebruikte gegevens betrouwbaar en nauwkeurig zijn en dat er geen sprake is van vertekening of misleiding.

Het rapporteren van KPI’s

Het rapporteren van KPI’s is essentieel om de voortgang te communiceren en inzichtelijk te maken voor alle betrokken partijen. Hier zijn enkele tips voor het rapporteren van KPI’s:

1. KPI-rapportage-tools

Er zijn talloze tools en software beschikbaar die kunnen helpen bij het rapporteren van KPI’s, waaronder KPI dashboards. Deze tools bieden vaak functies zoals het visualiseren van gegevens, het genereren van rapporten en het delen van informatie met belanghebbenden. Het kiezen van de juiste tools kan het rapportageproces efficiënter en effectiever maken.

2. Het visualiseren van KPI’s

Het visualiseren van key performance indicators kan helpen om complexe gegevens op een begrijpelijke manier weer te geven. Grafieken, diagrammen en dashboards zijn enkele voorbeelden van visuele hulpmiddelen die kunnen worden gebruikt om KPI’s te visualiseren. Door gegevens visueel weer te geven, kunnen belanghebbenden snel inzicht krijgen in de voortgang en prestaties.

Veelgestelde vragen over KPI’s (FAQ)

1. Wat is het verschil tussen KPI’s en KSF’s?

KPI’s, key performance indicators, meten de prestaties en voortgang van een organisatie, terwijl KSF’s (kritische succesfactoren) de essentiële elementen zijn die bijdragen aan het succes van een organisatie. KSF’s zijn strategischer van aard en vormen de basis voor het formuleren van KPI’s.

2. Hoe vaak moeten KPI’s worden geëvalueerd?

KPI’s moeten regelmatig worden geëvalueerd om de voortgang te meten en eventuele afwijkingen te identificeren. De frequentie van deze evaluatie kan variëren, afhankelijk van de specifieke doelen en behoeften van een organisatie.

3. Welke rol spelen KPI’s in strategische planning?

KPI’s spelen een cruciale rol bij strategische planning, omdat ze helpen bij het vaststellen en meten van de voortgang ten opzichte van strategische doelstellingen. Ze bieden inzicht in de effectiviteit van strategieën en zijn fundamenteel voor het nemen van beslissingen op basis van feitelijke gegevens.

Conclusie

KPI’s zijn onmisbaar bij het meten en verbeteren van de prestaties van een organisatie. Ze bieden inzicht in de voortgang ten opzichte van gestelde doelen, helpen bij het identificeren van verbeterpunten en ze motiveren medewerkers. Door effectieve key performance indicators te creëren, te rapporteren en regelmatig te evalueren, kunnen organisaties hun prestaties optimaliseren en hun concurrentiepositie versterken.

Thomas - profielfoto - square

Over de auteur

Thomas Lantmeeters

In 2021 besloot ik dat het mijn missie was om andere ondernemers te helpen bij het verwezelijken van hun dromen en daarom heb ik Proficio opgericht.

Meer blogs